ଜାଣନ୍ତୁ… ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ କେମିତି ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଏ ବଙ୍କର, କଣ ରହିଛି ଏହାର ଇତିହାସ

ଋଷ-ୟୁକ୍ରେନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ଆରମ୍ଭ କରିବାର ୧୦ ଦିନ ହୋଇଗଲାଣି। ୟୁକ୍ରେନକୁ କାବୁ କରିବା ପାଇଁ ଋଷ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଆକ୍ରମଣ କରିଚାଲିଛି। ସ୍ଥିତି ଦିନକୁ ଦିନ ଆହୁରି ଭୟଙ୍କର ହେବାରେ ଲାଗିଛି । ରାଜଧାନୀ କିଭ୍ ଓ ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ସହର ଖାରକିଭକୁ ଛାଡ଼ି ଦେଇ ଅନ୍ୟ ସବୁ ସହର ପ୍ରାୟ ଏବେ ଋଷ୍ ସେନାର କବଜାରେ । କିଭ ଦଖଲ କରିବାକୁ ଋଷ ଏବେ ନିର୍ଣାୟକ ଲଢେଇ ପାଇଁ ଶେଷ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରିସାରିଛି। ଏଥି ପାଇଁ ଘନଘନ ବୋମାମାଡ କରାଯାଉଛି। ଏକ ୟୁକ୍ରେନ ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଋଷିଆ ଏକ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ୫୦୦ରୁ ଅଧିକ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ସହିତ ୟୁକ୍ରେନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଛି। ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଦିନ ୨୪ ଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଉତକ୍ଷେପଣ କରୁଛି ଋଷ।

ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୟୁକ୍ରେନ ସେନା ଏବଂ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିନାହାନ୍ତି। ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଋଷ ଆକ୍ରମଣ କରିବ ବୋଲି ଆମେରିକା ଏବଂ ନାଟୋ ଅଧିକାରୀମାନେ ଆଶଂଙ୍କା କରୁଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପଟେ ସହରଗୁଡିକୁ କବଜା କରିବା ଲାଗି ଋଷ ଆରମ୍ଭ କରିବ ମିଶନ। ୟୁକ୍ରେନର ଅନେକ ସହରରେ ଋଷ କରିବ ବୋମାମାଡ଼। ବୋମାମାଡରେ ଅନେକ ଲୋକ ମୃତାହତ ହେବା ଆଶଙ୍କା ରହିଛି ବୋଲି ସତର୍କ କରାଇଛି ଆମେରିକା । ଋଷ-ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧକୁ ନେଇ ଆମେରିକା ଓ ନାଟୋ ସତର୍କ ରହିଥିବାବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥିତି ନେଇ ଆଲର୍ଟ ଜାରି କରିଛି ଆମେରିକା । ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଗୁଇନ୍ଦା ଅଫିସର କହିଛନ୍ତି- ଋଷ ପ୍ରୟୋଗ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବା ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ବିପୁଳ କ୍ଷତି ଘଟାଇବାକୁ ଯାଉଛି । ଋଷର ଏୟାର ଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍ ଯୋଗୁଁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟା ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ ବୋଲି ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି।

ଏହାରି ମଧ୍ୟରେ ଋଷିଆ କ୍ରମାଗତ ଭାବରେ ୟୁକ୍ରେନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭୋଲୋଡିମିର ଜେଲେନସ୍କିଙ୍କ ଉପରେ ମାନସିକ ଚାପ ପକାଇବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। ଜେଲେନସ୍କି ଦେଶଛାଡି ପଳାଇଥିବା ବାରମ୍ବାର କରୁଛି ଋଷ ମିଡିଆ। ଯେତେବେଳେ କି ଜେଲେନସ୍କି ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭରୁ କହୁଛନ୍ତି ଯେ ସେ ୟୁକ୍ରେନ ଛାଡିବେ ନାହିଁ। ଋଷ ମିଡିଆ ଜେଲେନସ୍କିଙ୍କ ଦେଶ ଛାଡିବା ଖବର ଉପରେ ୟୁକ୍ରେନର ପୂର୍ବତନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଜରୋଭ ବଡ଼ ବୟାନ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେ ଜେଲେନସ୍କିଙ୍କ ଠିକଣାର ଖୁଲାସା କରିଛନ୍ତି। ଏଥିସହ ଜେଲେନସ୍କି ରହିଥିବା ସ୍ଥାନରେ ରୁଷର ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ କୌଣସି ପ୍ରଭାବ ପକାଇ ପାରିବ ନାହିଁ ବୋଲି ଦମ୍ଭୋକ୍ତି କରିଛନ୍ତି।ପୂର୍ବତନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଜରୋଭ କହିଛନ୍ତି, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଜେଲେନସ୍କି ଏବେ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ କିଭ୍‌ରେ ହିଁ ଅଛନ୍ତି। କିଭ୍‌ରେ ଥିବା ଗୋଟିଏ ଅତି ସୁରକ୍ଷିତ ବଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ ସେ ରହିଛନ୍ତି। ଏହି ବଙ୍କରଟି ଏତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯେ ପରମାଣୁ ବୋମା ମଧ୍ୟ ଏହାର କୌଣସି ପ୍ରକାରର କ୍ଷତି କରିପାରିବ ନାହିଁ।

ଅନେକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଋଷର ବିସ୍ଫୋରଣରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ୟୁକ୍ରେନର ହଜାର ହଜାର ଲୋକ ବଙ୍କରରେ ଲୁଚି ରହିଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ବଙ୍କରରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ଅଣ୍ଡରଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ମେଟ୍ରୋ ଷ୍ଟେସନରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଥିଲେ। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଏହି ବଙ୍କରଗୁଡିକ କିପରି ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୁଏ, ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କଠାରୁ ରକ୍ଷା କରାଯାଇପାରିବ ତାହାକୁ ନେଇ ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ପ୍ରଶ୍ନ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।

ବଙ୍କର କଣ 

ସାମରିକ ଗଠନ ସହିତ ଏକ ଲୁଚି ରହିଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ସାଧାରଣତଃ ଏକ ବଙ୍କର୍ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ସୀମାନ୍ତରେ ବଙ୍କର ଗୁଡିକ ପ୍ରାୟତଃ ମିଳିଥାଏ, ଯାହା ଶତ୍ରୁ ଆକ୍ରମଣରୁ ଏକ ଦେଶର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ। ଯୁଦ୍ଧ, ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ, ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ବିକିରଣ ଭଳି ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ବିପଦରୁ ବଙ୍କର୍ ଲୋକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇପାରେ । ଏଗୁଡିକ ସାଧାରଣତଃ ଲୁକ୍କାୟିତ ରଖାଯାଏ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଆଖି ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ପଡିନଥାଏ। ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ ହିଁ ୟୁରୋପରେ ଅସଂଖ୍ୟ ଭାବରେ ବଙ୍କର ଗୁଡିକ ରହିଛି। ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ, ଯେତେବେଳେ ବମରେ ଭର୍ତ୍ତି ବିମାନଗୁଡ଼ିକ ମୃତ୍ୟୁ ପରି ଆକାଶରେ ବୁଲୁଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଲୋକମାନେ ଏହି ବଙ୍କରରେ ଅନେକ ଦିନ ଲୁଚି ରହି ନିଜ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ୟୁରୋପରେ ଏହି ସମୟକୁ ବଙ୍କର୍ସ ଇରା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ, ଜର୍ମାନୀର ଏକଛତ୍ରବାଦୀ ଶାସକ ହିଟଲର ମଧ୍ୟ ପରାଜୟ ପରେ ଏକ ବଙ୍କରରେ ଲୁଚି ରହିଥିଲେ । ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ହାତରେ ଆସିବା ଭୟରେ ନିଜକୁ ଗୁଳି କରିଥିଲେ ।

ବଙ୍କର୍ ଶବ୍ଦଟି କିପରି ବ୍ୟବହୃତ ହେଲା?

କୁହାଯାଏ ଯେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ଜର୍ମାନ ସୈନ୍ୟବାହିନୀର ଅଣ୍ଡରଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ବେସକୁ ସୂଚାଇବା ପାଇଁ ‘ବଙ୍କର୍’ ଶବ୍ଦଟି ପ୍ରଥମେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିବା ଜଣାଯାଇଛି । ଏହି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏହି ସଂରଚନାକୁ ବ୍ରିଟିଶମାନେ ‘ଡଗ୍-ଆଉଟ୍’ କହୁଥିଲେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସୁଦ୍ଧା, ଜର୍ମାନମାନେ ଜଟିଳ ବଙ୍କର ନିର୍ମାଣ କରୁଥିଲେ । ଏହି ଜର୍ମାନ ଦୁର୍ଗ ଏବଂ ଭୂତଳ ଭିତ୍ତିଭୂମି ପାଇଁ ମିଳିତ ବାହିନୀ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବଙ୍କର୍ ଶବ୍ଦ ବ୍ୟବହୃତ ହେଲା । ଧିରେ ଧିରେ ଏହି ଶବ୍ଦଟି ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱରେ ଏହିପରି ଅଣ୍ଡରଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ବେସ୍ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହେଲା ।ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ୭୭ ବର୍ଷ ପରେ, ଆଜି ପୁଣି ୟୁରୋପରେ ଏତେ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଛି। ଲୋକମାନେ ପୁଣି ଥରେ ୟୁକ୍ରେନର ବଙ୍କରରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଉଛନ୍ତି । ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଏହି ବଙ୍କରଗୁଡ଼ିକ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ସରକାରଙ୍କ ଅଧିକୃତ । ତେବେ ଅନେକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ କିଭ୍ ର ଅନେକ ବଙ୍କର ଭୁଷୁଡି ପଡିଛି। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ଅଭାବରୁ ଅନେକ ବଙ୍କର୍ ଖରାପ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛି।

ବଙ୍କର୍ ଗୁଡିକ କିପରି ତିଆରି ହୁଏ?

ବଙ୍କର୍ ଏକ ଉପାୟରେ ଭୂମି ତଳେ ନିର୍ମିତ ଏକ ଘର । ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଲୋକମାନେ ନିଜ ଘର ପଛରେ ଏପରି ବଙ୍କର୍ ନିର୍ମାଣ କରୁଥିଲେ । ଏହାର କାନ୍ଥ କଂକ୍ରିଟରେ ଅନେକ ଫୁଟ ମୋଟା କିମ୍ବା ଲୁହା ଅନେକ ଇଞ୍ଚ ମୋଟା ହୋଇଥାଏ। କେବଳ ଗୋଟିଏ କିମ୍ବା ଦୁଇ ଜଣଙ୍କୁ ରହିବାରେ ସକ୍ଷମ ବଙ୍କର୍ ମାନଙ୍କୁ କୁଜେଡ୍ କୁହାଯାଏ । ସେଗୁଡ଼ିକ କଂକ୍ରିଟରୁ ମଧ୍ୟ ତିଆରି । ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ପାନୀୟ ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶୌଚାଳୟ ଏବଂ ଶୋଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇପାରେ । ଏଥିରେ ରାସନ ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଅନେକ ଦିନ ଗଚ୍ଛିତ ହୋଇପାରିବ । ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେଶର ସୈନ୍ୟବାହିନୀ ଜେନେରେଟର, ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ଗୁଳିଗୋଳାକୁ ନିଜ ପାଇଁ ବଙ୍କରରେ ରଖନ୍ତି । ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତି ପାଇଁ ସେନା ଏବଂ ସରକାର ଏହିପରି ବଙ୍କର୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି ।

କେତେ ପ୍ରକାରର ଥାଏ ବଙ୍କର

ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ପିଣ୍ଡାର ନାମକ ଏକ ବଙ୍କର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି। ଯାହା ଏତେ ବଡ ଯେ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଅଧିକାଂଶ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୁଚାଇ କରୁଥିଲେ। କୁହାଯାଏ ଯେ ହ୍ୱାଇଟ ହାଉସରେ ଏକ ଅଣ୍ଡରଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ବଙ୍କର୍ ମଧ୍ୟ ଅଛି । ୨୦୨୦ ରେ, ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏକ ଅଣ୍ଡରଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ହ୍ୱାଇଟ ହାଉସର ବଙ୍କରରେ ଏକ ଘଣ୍ଟା ବିତାଇଥିଲେ ଯେତେବେଳେ ୱାଶିଂଟନ୍ ଡିସିରେ ବ୍ଲାକ୍ ଲାଇଭସ୍ ମ୍ୟାଟରର ବିରୋଧ ତୀବ୍ର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ଏହି ବଙ୍କରକୁ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସିଆଲ ଏମରଜେନ୍ସି ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଅପରେସନ୍ ସେଣ୍ଟର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ବିଶେଷକରି ୯/୧୧ ଆକ୍ରମଣ ସମୟରେ ଏହା ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା।

କେଉଁ କେଉଁ ଦେଶରେ ରହିଛି ବଙ୍କର

ଦୁନିଆରେ ଏମିତି କିଛି ଦେଶ ଅଛି ଯେଉଁଠି ପାଦେ ପାଦେ ବଙ୍କର୍ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ। ଏହି ଦେଶର ନାଁ ଅଲବୋନିୟା। ଯେଉଁଠାରେ ମଦର ଟେରେସାଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା। ଯେବେ ଅଲବୋନିୟାର ସମ୍ପର୍କ ସୋଭିଏତ ସଂଘ ସହ ଖରାପ ହୋଇଗଲା ସେତେ ବେଳେ ଏହାର ବାମପନ୍ଥୀ ତାନାଶାହ ଏନୱରଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁଙ୍କର ଏମିତି ଭୟ ଘାରିଥିଲା ଯେ ପୁରା ଦେଶରେ ସେ ବଙ୍କର୍ ତିଆରି କରିଦେଇଥିଲେ।

Leave a comment